Zabiegi na pęcherzyku żółciowym i drogach żółciowych u psa i kota

Pęcherzyk żółciowy gromadzi żółć produkowaną przez wątrobę i uwalnia ją do dwunastnicy, gdzie pomaga w trawieniu tłuszczów. Cholecystektomia, czyli chirurgiczne usunięcie pęcherzyka żółciowego, jest potrzebna, gdy narząd jest trwale uszkodzony: najczęściej przy mucocele – stanie, w którym pęcherzyk wypełnia się gęstą, galaretowatą treścią i traci zdolność do prawidłowego opróżniania – albo przy kamicy, zapaleniu lub pęknięciu ściany pęcherzyka. To częsty, niezłośliwy problem, zwłaszcza u psów niektórych ras, ale nieleczony prowadzi do zapalenia otrzewnej żółciowej, które jest stanem zagrażającym życiu.

Drugi zabieg z tej grupy, stentowanie dróg żółciowych, wykonujemy wtedy, gdy przewód odprowadzający żółć z wątroby do dwunastnicy jest zablokowany – najczęściej przez kamień, zwężenie zapalne albo ucisk guza z sąsiedztwa. Stent to niewielka protezka, która trwale utrzymuje przewód otwarty i przywraca swobodny odpływ żółci, odbarczając wątrobę.

Oba zabiegi wykonujemy na miejscu, w znieczuleniu wziewnym, z użyciem elektrochirurgii i systemu LigaSure, co ogranicza krwawienie w tej silnie unaczynionej okolicy.

Kwalifikacja i przygotowanie

Do zabiegu kwalifikujemy po badaniu USG jamy brzusznej, które pokazuje strukturę pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych, oraz po badaniach krwi oceniających parametry wątrobowe i układ krzepnięcia – żółć i wątroba są ze sobą ściśle powiązane, dlatego przed operacją chcemy wiedzieć, jak wątroba funkcjonuje. Mucocele i zaawansowaną kamicę pęcherzyka żółciowego kwalifikujemy do zabiegu nawet bez wyraźnych objawów, bo ryzyko pęknięcia ściany pęcherzyka rośnie z czasem. Niedrożność dróg żółciowych bywa stanem bardziej nagłym, zwłaszcza gdy towarzyszy jej żółtaczka i gwałtowne pogorszenie stanu ogólnego.

Pacjent przychodzi na czczo. Jeśli parametry krzepnięcia są nieprawidłowe – co przy chorobach wątroby i dróg żółciowych się zdarza – przed zabiegiem korygujemy je, żeby zmniejszyć ryzyko krwawienia podczas operacji.

Zabieg

Operujemy w znieczuleniu wziewnym, z pełnym monitorowaniem pacjenta. Przy cholecystektomii przez cięcie w linii białej odnajdujemy pęcherzyk żółciowy, oddzielamy go od wątroby i zamykamy oraz przecinamy przewód pęcherzykowy i naczynia zaopatrujące narząd – tu LigaSure jest szczególnie przydatny, bo ta okolica jest silnie ukrwiona, a precyzyjne uszczelnienie naczyń zmniejsza ryzyko krwawienia do jamy brzusznej. Cały usunięty pęcherzyk trafia do badania, które potwierdza przyczynę zmiany.

Przy stentowaniu dróg żółciowych docieramy do zablokowanego przewodu, potwierdzamy miejsce i przyczynę niedrożności i wprowadzamy stent, który na trwałe utrzymuje przewód otwarty. Jeśli przyczyną niedrożności jest kamień, usuwamy go przed wprowadzeniem stentu; jeśli to ucisk guza z sąsiedztwa, stent odbarcza drogi żółciowe niezależnie od tego, czy sam guz jest operacyjny. Ranę zamykamy warstwowo nićmi B. Braun.

Po zabiegu

Po zabiegu pacjent zostaje na obserwacji – kontrolujemy parametry wątrobowe i ogólny stan, bo wątroba po odbarczeniu dróg żółciowych potrzebuje kilku dni, żeby wrócić do normalnego funkcjonowania. Dieta wraca stopniowo, zwykle zaczynamy od lekkostrawnych posiłków w małych porcjach. Pierwsze dni to też obserwacja rany i kołnierz ochronny.

Żółtaczka, jeśli była obecna przed zabiegiem, ustępuje zwykle w ciągu kilku dni do kilku tygodni, w miarę jak wątroba usuwa nadmiar bilirubiny z organizmu. Kontrolę planujemy na zdjęcie szwów oraz na powtórne badanie krwi, które potwierdza, że parametry wątrobowe wracają do normy.